“Als compensatie verlagen we de overdrachtbelasting en dit stimuleert mensen om dichter bij hun werk te gaan wonen.”

Krommer kan het bijna niet. Alsof mensen altijd ene keus hebben bij het kiezen van ene woonplaats.In de grote steden zijn koopwoningen voor veel mensen onbetaalbaar en dus geen alternatief. Op een sociale huurwoning moet je jaren wachten voor je aan de beurt bent. Bovendien werken in veel gezinnen man en vrouw, waardoor minder reiskosten voor de een resulteert in meer reiskosten voor de ander.

Ik vraag me af of politici naïef zijn en echt geloven in dit soort sprookjes, of dat het een wanhopige poging is de bezuiniging te verkopen. Het zou oprechter zijn als ze dit soort onzin argumenten achterwege laten. Mogelijk heeft dat er toe bijgedragen dat de maatregel nu mogelijk weer van tafel gaat.

Een mooi plan, dat gaat over Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Arnhem en nog een paar stations in het zuiden. Het woord waar ik aan denk als ik dit hoor is ketenmobiliteit. En dan vallen mij twee dingen op.

Het eerste punt is dta je bij gen van deze stations een auto kunt parkeren. Ketenmobiliteit tussen auto en OV wordt dus niet bevorderd. Een gemiste kans. Is het een idee om ook OV-Terminals in te richten op plaatsen wara spoor en autoweg bij elkaar komen?

Het tweede aspect betreft de inrichting van de trein. Een groot deel van de lol van het OV is dat je in principe zou kunnen doorwerken. Er worden goede stappen gezet op dat vlak, zoals 230V en Wifi in de trein, maar echt doorwerken is er nog niet bij. Eigenlijk wil je overal kunnen werken en moet er zo weinig mogelijk hinder ontstaan tijdens de aansluitmomenten. Dus ook tijdens het wachten op het perron moet er gewerkt kunnen worden, of bij een daarvoor ingericht werkcafé als je eigenlijk even nergens naar toe hoeft. Natuurlijk kun je ook je fiets probleemloos meenemen in elke trein.

Zou het niet mooi zijn als er ene concurrerend aanbod van reisaanbieders zou komen? Ik wil ergens naar toe. de reisaanbieder regelt ene gunstig tarief, reserveert op de bestemming bijvoorbeeld een fiets of taxi voor me, houdt bij waar ik ben en komt met alternatieven bij vertraging en zorgt als dat nodig is ook voor kinderopvang, een werkplek onderweg enz. De werkelijke behoefte aan deze vorm van dienstverlening moet beter uitgezocht worden. Het zou reizen wel ene stuk eenvoudiger maken en daarmee de drempels verlagen om het OV uit te proberen.

De vraag is wat je als consument/werknemer doet? Opeens is dat mooie dorpje zonder winkels nagenoeg onbereikbaar geworden. Fietsen is onder deze omstandigheden behoorlijk riskant en de bussen laten je met enige regelmaat in de steek. In eerdere columns heb ik ervoor gepleit om, als dat mogelijk is, dicht in de buurt van je werk te gaan wonen. Helaas lukt dit niet altijd, omdat er andere factoren zijn die je woonwensen bepalen of afdwingen. Je zou er wel voor kunnen kiezen in ieder geval een locatie te zoeken met elementaire voorzieningen zoals supermarkt en goed openbaar vervoer op loopafstand. Als je dat niet wil, moet je ook willen accepteren dat je elk jaar enkele dagen volledig vast zit en wat minder vrijheid ervaart dan normaal. Erg vind ik dat niet, als openbaar vervoer reiziger ben ik er wel aan gewend.

Het gevolg was dat heel veel fietser al die tijd een forse omweg moesten maken, een kilometer enkele reis.

De gemeente heeft een bord bij de tunnel geplaatst: “Bedankt voor uw begrip”.  Nou, niet echt graag gedaan. Dat er iets mis kan gaan, snap ik nog wel, maar dat er twee jaar helemaal niets gebeurd door een ordinaire ruzie over geld, is natuurlijk niet acceptabel. Kan ik de kosten van al die extra kilometers van de gemeente Den Haag vergoed krijgen? Als ze met champagne en bloemen voor alle dappere fietsers bij de tunnel hadden gestaan…

Voor de heenweg haalde een aardige collega mij op bij het station. Een andere collega bood me aan me even met de auto terug te brengen naar Zoetermeer. Een idee waar ik niet heel enthousiast over was, maar het is een zeer aardige collega en zijn gezelschap is mij ook wel wat waard.

Even na half zes gingen we op pad. het begon al met file in Driebergen. Dan de autoweg, een kilometertje of twaalf. Bij Utrecht, bij Oude Rijn, Net voor Gouda en tenslotte bij Bleiswijk. Uiteindelijk was ik om half acht thuis. Iets later dan met de trein.

Het gekke is dat ik elke keer weer dit soort ervaringen heb. Af en toe trap ik er weer in, maar meestal ben je met de trein beter af. Dit los van mijn waardering voor mijn erg aardige collega….

TNO heeft ook onderzocht waarom mensen wel of niet de fiets pakken. gezondheid is een belangrijke motivator. Redenen om niet te fietsen zijn in hoofdzaak afstand, regen en zweet.

Wat mij erg is opgevallen is, dat de treinreizigers gemiddeld de grootste afstand afleggen. Ik heb altijd gedacht dat de trein een betrekkelijk geringe rol speelt in het woon-werkverkeer. Kennelijk is de trein vooral bij grote reisafstanden erg aantrekkelijk en bij korte afstanden veel minder.

In procenten is het aandeel van de trein ongeveer 10%. Dit in combinatie met het bovenstaande, betekent dat de trein in aantal verplaatsingen weinig voorstelt, slechts 3%. De fiets scoort beter, rond de 15%. Het marktaandeel van de trein is fors toegenomen, van 2% naar 3%. Toegegeven, het stelt nog steeds helemaal niets voor. De fiets is opmerkelijk stabiel gebleven en de auto heeft een beetje gewonnen. Het meest opmerkelijk is dat carpoolen fors is teruggelopen, van 5% naar 3%.

Bij recreatief gebruik zien we een heel ander patroon. Juist dara is het gebruik van de auto toegenomen en dat van fiets en trein afgenomen.

Ik heb nog niet direct ene idee over wat je met deze informatie zou kunnen doen. Tips zijn welkom.

Openbaar vervoer in Zwitserland is erg duur, je betaalt ongeveer twee keer zoveel als in Nederland. Er zijn wel allerlei kortingsregelingen. Als je van plan bent om veel te reizen, loont dat zeker de moeite. Kaartjes kun je nog gewoon bij het loket kopen. Er zijn wel automaten, maar daarmee lopen de Zwitsers nog behoorlijk achter bij de NS. Daar staat de goede service bij de loketten tegenover. Je kunt voor trein en Postbus gecombineerde kaartjes kopen. Dit geldt zowel bij de stations als bij de postkantoren. Toen ik in Visp bij het station treinkaartjes wilde komen, stond er een lange rij. de automaat was voor mij niet erg behulpzaam, ik komn de bestemming niet zo snel vinden. Ik werd meteen door een SBB medewerker uit de rij geplukt en hij hielp keurig om bij de automaat de nodige kaartjes te kopen. Kom maar eens om die service bij de NS!

Een andere keer, op een klein station waren de loketten gesloten. Er was alleen een automaat voor biljetten van 20 Franc en die had ik natuurlijk net niet. Onderweg kon ik bij de conducteur een kaartje kopen. Dat waren niet van die lullige NS bonnetjes, maar keurig geprinte kaartjes. Wel opvallend is dat ze het formaat van de kaartjes niet gestandaardiseerd hebben. Ik ben minstens drie modellen kaartjes tegengekomen.

Twee tips voor heel erg mooie routes:

Vanaf Visp naar Zermat. Dit is deels een tandradbaan. Het spoor loopt via ene hele smalle kloof met steile wanden het Matterdal in. Later wordt het dal breder. Zermat is een attractie op zich. Helaas een heel druk plaatsje, maar wel met zicht op de Matterhorn. Dichter bij de Matterhorn komen is wel een erg dure grap. De kabelbanen bij Zermat zijn relatief duur. Volgens mij komt dit vooral door de vele toeristen die met veel geld op zak met de Glacier Express in Zermat eindigen.

Net zo spectaculair is de rit met de Postbus naar Saas Fee. Vertrekpunt is Visp. Ook weer steile afgronden en spectaculaire uitzichten. Saas Fee is veel kleiner dan Zermat, maar is een prima uitgangspunt voor een dagje wandelen.

Erg leuk is dat veel dorpen autovrij zijn. Grächen, Saas Fee en Zermat hebben alle drie een autovrij gebied. Aan het autovrij wordt wel afbreuk gedaan door de vele elektrokarren en enkele fietsers, zodat je nog steeds niet echt onbekommerd kunt rondlopen.

Nu ik toch toeristische tips geef: Ga een keer vanuit de stad Chur met de trein naar Arosa. Ook dit is puur treinplezier. Toen wij er waren kon je voor 8 franken een dagkaart kopen vor alle lokale attracties, onder andere de kabelbaan naar de plaatselijke bergtop.